Koning en Keizerrijken  

De grote Royalty-enquête



De Spaanse kroonprins Felipe met zijn echtgenote Letizia Ortiz

Mogen aanstaande koninginnen gewone burgermeisjes zijn of moeten ze van adel zijn? Is prins Filip van België rijp voor het koningschap? Deze vragen kunt u allemaal lezen in deze grootschalige Royalty-enquête. De antwoorden zijn verbluffend.

Burgermeisjes aan de macht

De Europese Gotha was in 2004 getuige van twee prachtige sprookjeshuwelijken. Zowel kroonprins Frederik van Denemarken als kroonprins Felipe van Spanje gaven in mei hun jawoord aan hun droomprinses, respectievelijk Mary Donaldson en Letizia Ortiz Rocasolano. Beide dames zijn van 'gewone' afkomst. Eerder al huwden ook kroonprins Haakon van Noorwegen en kroonprins Willem-Alexander van Nederland met gewone burgermeisjes. Dat bijna alle aanstaande Europese koninginnen van niet-adellijke afkomst zijn, wordt door het merendeel van de bevolking als positief ervaren.

Ongeveer 88% van de geënquêteerden meent dat de verbintenissen met de burgermeisjes meer openheid creëren in de koningshuizen en dat de gekroonde hoofden hierdoor dichter bij het volk komen te staan. Volgens sommige ondervraagden is de afkomst van de kroonprinsessen trouwens niet belangrijk, als de koppels maar gelukkig zijn. Er zijn ook ondervraagden die deze nieuwe trend betreuren omdat het 'sprookje' zo ophoudt te bestaan (12%). Ongeveer 17% van de ondervraagden had liever koninginnen van adel op de troon gezien, terwijl 83% oordeelt dat toekomstige koninginnen niet per se blauw bloed moeten hebben.

Mette-Marit & Letizia


Letizia Ortiz
Hoewel de adellijke afkomst volgens de meeste ondervraagden geen must is, moeten de kroonprinsessen wel voldoen aan een aantal criteria, zoals enig intellectueel niveau hebben en van een zekere 'standing' zijn. De ondervraagden hechten vooral belang aan het onberispelijke verleden aan de kroonprinsessen, zo blijkt uit de resultaten. Ongeveer de helft van de ondervraagden meent dat de toekomstige koninginnen een onbesproken verleden moeten hebben.

Ongeveer 56% vindt het ongepast dat prinses Mette-Marit een kind heeft uit een vorig huwelijk en 49% vindt het ontoelaatbaar dat prinses Letizia van Spanje al eerder in het huwelijksbootje stapte. Dat een toekomstige koningin al eens getrouwd was, is voor sommige geënquêteerden dus iets minder een probleem dan een verleden als alleenstaande moeder. Maar toch gaat de voorkeur van de ondervraagden uit naar toekomstige koninginnen met een onberispelijk gedrag, ongeacht hun afkomst.

De mooiste prinses van Europa


Prinses Madeleine van Zweden

Hoewel de Europese Gotha heel wat 'nieuwe' prinsessen telt, mag prinses Madeleine zich nog steeds de mooiste prinses van Europa noemen. Ongeveer 29% van alle ondervraagden vindt haar de knapste. Ze wordt op de voet gevolgd de prinses Mathilde (28%). Ook prinses Maxima scoort vrij hoog met 23%. Opvallend is dat de Belgische ondervraagden vooral Mathilde verkiezen (40%), terwijl de Nederlandse ondervraagden Maxima de mooiste vinden (39%). De overige Europese prinsessen behaalden in vergelijking met de drie voorgaande prinsessen heel weinig voorkeursstemmen. De ondervraagden hebben klaarblijkelijk een zwak voor prinses Madeleine, prinses Mathilde en prinses Maxima. Prinses Victoria, zus van prinses Madeleine, mag zich de vierde mooiste prinses van Europa noemen met 8% van de stemmen.

Mary Donaldson


Kroonprinses Mary Donaldson van Denemarken

Van de nieuwe prinsessen scoort prinses Mary het best. Ongeveer 5% van de ondervraagden vindt haar de mooiste. Prinses Letizia van Spanje behaalde slechts 2% van de stemmen, terwijl slechts 1% van de geënquêteerden koos voor prinses Mette-Marit en prinses Claire. Zo'n 3% van de ondervraagden vindt dat Charlotte, de 18-jarige dochter van prinses Caroline van Monaco, de knapste van Europa is.

Mag koning Albert II aftreden?


Koning Albert II
Koning Albert II vierde in 2004 zijn 70ste verjaardag. Voorlopig lijkt de vorst nog niet te denken aan een troonafstand en voor sommige geënquêteerden is dat goed nieuws. Een derde hoopt zelfs vurig dat koning Albert nog een tijdje op de troonblijft. Albert wordt ervaren als een echte vorst van het volk en 29% van de geënquêteerden zou het betreuren indien hij afstand zou doen van de troon. Zo'n 71% van de ondervraagden zou er geen probleem mee hebben mocht koning Albert de sceper doorgeven. '70 jaar is een mooie leeftijd om te stoppen met werken. Hij heeft zijn rust verdiend', zo oordeelt iemand. Als koning Albert afstand doet van de troon, wordt hij opgevolgd door zijn oudste zoon, prins Filip.

Is prins Filip klaar voor het koningschap?


Prins Filip
Zo'n 80% van de ondervraagden meent dat prins Filip klaar is voor het koningschap. Vooral zijn huwelijk met prinses Mathilde speelt hierbij een belangrijke rol. Heel wat geënquêteerden menen dat Filip nu wel klaar is voor het koningschap omdat hij wordt bijgestaan door prinses Mathilde. Toen koning Boudewijn in 1993 stierf, werd de toen nog ongehuwde kroonprins op dat ogenblik niet capabel bevonden, hoewel hij al van jongs af werd voorbereid op zijn toekomstige taak.

Veel ondervraagden menen dat de kroonprins dankzij zijn huwelijk met prinses Mathilde een grote evolutie heeft doorgemaakt endat hij met Mathilde aan zijn zijde nu best geschikt is voor het koningschap. 20% van de ondervraagden is echter van oordeel dat prins Filip niet geschikt is voor de troon. Daarbij meent 58% dat hij niet capabel is en 42% dat hij nog te jong is. Sommige ondervraagden vinden dat prins Filip nog enkele jaren moet kunnen henieten van zijn jonge gezin alvorens de zware taak van het koningschap opzich te nemen.

Paola & Fabiola


Koningin Fabiola van België

Prinses Mathilde is met 67% van de stemmen het populairste vrouwelijke lid van het Belgische koningshuis. De tweede populairste vrouw van het Belgische koningshuis is koningin Paola (12%), gevolgd door koningin Fabiola (10%). Slechts 3% van de ondervraagden verkiest prinses Claire, 8% opteert voor prinses Astrid.

Prinses Astrid verslaat Laurent


Prinses Astrid van België

Indien prins Filip niet in staat zou zijn om koning Albert II op te volgen, wil 84% van de ondervraagden prinses Astrid op de troon. Sommige geënquêteerden menen dat prinses Astrid veel capabeler is dan prins Filip om koning Albert op te volgen. Zo'n 16% had graag prins Laurent op de troon gezien.

Is prins Willem-Alexander klaar voor de troon?


Prins Willem-Alexander

Opvallend is dat sommige ondervraagden prins Filip (44) te jong vinden voor het koningschap, terwijl ze prins Willem-Alexander van Nederland, die toch zeven jaar jonger is en eveneens een jong gezin heeft, wel rijp vinden. Net zoals bij Filip is 80% van de geënquêteerden van oordeel dat de oudste zoon van koningin Beatrix klaar is voor het koningschap, 20% vindt van niet. Maar slechts 40% meent dat Willem-Alexander niet capabel is voor deze taak, terwijl dat percentage bij prins Filip 58% bedraagt. Dat prins Filip niet capabel wordt geacht, heeft vooral te maken met zijn af en toe nogal stijve houding. Prins Filip maakt in het openbaar een vrij houterige indruk, waardoor sommigen twijfelen aan zijn capaciteiten. Prins Willem-Alexander daarentegen is veel losser in de omgang, waardoor hij beter overkomt en dus capabeler wordt geacht dan prins Filip.

Koningin Beatrix


Koningin Beatrix
Het zal voor prins Willem-Alexander niet gemakkelijk zijn om koningin Beatrix op te volgen. Zo'n 95% van de ondervraagden vindt haar immers een goede koningin. Maar net zoals prins Filip heeft prins Willem-Alexander een goede vrouw aan zijn zijde. Slechts 7% oordeelt dat prinses Maxima haar taak toch niet zo goed vervult. Daarbij worden dan vooral haar vele buitenlandse reizen gehekeld, meer bepaald naar haar thuisland Argentinië. Ongeveer 93% van de ondervraagden vindt Maxima wel een goede prinses. Ze is trouwens met 85% de populairste prinses van Nederland. Opvallend is dat niet prinses Laurentien (3%) als tweede populairste uit de bus komt, maar wel prinses Mariléne (10%).

Werken voor het levensonderhoud?


Prinses Laurentien & prins Constantijn

Aan het Belgische hof krijgen alle leden van de koninklijke familie een jaarlijkse donatie van de Belgische overheid. Die bedraagt voor het koningspaar ruim 6 miljoen euro, voor koningin Fabiola zo'n 1,1 miljoen euro, voor prins Filip en zijn gezin 788.301,41 euro en voor zowel prinses Astrid als prins Laurent 272.682,88 euro. Prins Lorenz daarentegen heeft wel een job; hij werkt in de banksector. Geregeld gaan in de media stemmen op om sommige leden van het koningshuis, die niet in aanmerking komen voor de troon, zelf in hun onderhoud te laten voorzien, zoals dat het geval is in Nederland. Daar krijgen enkel koningin Beatrix (3,8 miljoen euro), prins Bernhard (635.000 euro), prins Willem-Alexander (930.000 euro) en prinses Maxima (819.000 euro) een donatie van de overheid.

Prins Johan Friso, prins Constantijn en hun respectieve echtgenotes werken voor hun eigen onderhoud. Ongeveer 77% van de ondervraagden vindt dat eenzelfde systeem moet worden toegepast aan het Belgische hof. De meerderheid van de geënquêteerden meent met andere woorden dat prinses Astrid en prins Laurent geen donatie meer moeten krijgen en zelf moeten werken voor hun onderhoud. Dat de donatie van de leden van het koningshuis te hoog is, daar is iets meer dan de helft van de ondervraagden (56%) het niet mee eens. 44% van de geënquêteerden meent wel dat de leden van het koningshuis te veel geld krijgen van de overheid.

Beperkte macht?


De Zweedse koninklijke familie

Een ander discussiepunt, dat geregeld opduikt in politieke kringen en in de media, is de inperking van de macht van het koningshuis. In de Scandinavische landen, zoals Zweden bijvoorbeeld, heeft de monarch slechts een ceremoniële rol, terwijl aan het Belgische en Nederlandse hof de koning/koningin wel degelijk een invloed heeft op de overheid. Sommigen menen dat de wetgevende macht van de koning zou moeten worden afgeschaft. Vooral koning Boudewijns veto tegen de abortuswet deed de discussie over het inperken van de macht van de koning opnieuw oplaaien.

In 2001 diende een politicus zelfs een wetsvoorstel in, met als doel de macht van de Belgische koning te reduceren tot een louter ceremoniële rol. Uit onze enquête blijkt dat slechts 17% van de ondervraagden meent dat het Belgische en Nederlandse koningshuis eenzelfde bevoegdheid moeten krijgen als in de Scandinavische landen. Zo'n 83% van de geënquêteerden is het hier echter niet mee eens. Deze ondervraagden willen dus niet dat de rol van de koning of koningin word gereduceerd tot het knippen van lintjes.

Is het koningshuis open genoeg?


Nederlandse koninklijke familie

De meeste ondervraagden zijn blijkbaar tevreden over het Belgische en Nederlandse koningshuis. Zo'n 73% oordeelt dat ze open genoeg zijn naar de bevolking toe. Vooral het Nederlandse koningshuis wordt iets opener ervaren dan de Belgische. Dat de vorstenhuizen wel eens te hard worden aangepakt in de media, vindt 52% van de ondervraagden niet correct. 'Een beetje kritiek moet kunnen', zo stelt één van de ondervraagden. Ongeveer 48% meent dat de media de koningshuizen wel hard aanpakken, maar dat heeft vooral betrekking op de roddels. 'Wat met hun privé-leven te maken heeft, moet niet te grabbel worden gegooid', verdijdelijkt iemand.

Overdrachten in koninklijk buitenverblijf?

Tot slot staan de ondervraagden niet echt te popelen om even in de voetsporen van het koningshuis te treden door te overnachten in één van de buitenverblijven van de Nederlandse of Belgische koninklijke familie. Slechts 59% wil wel eens overnachten in de oude wijnboerderij van koningin Beatrix in Tavarnelle of de villa van koning Albert in Chateauneuf-de-Grasse in het zuiden van Frankrijk. De overige 41% slat het aanbod af.


terug naar boven